ตอนที่ ๕ ประสบทุกข์เพราะคู่กรรม by แม่ล่ม

     ผงเข้าตา ทำให้ฝ้าฟาง ได้แต่คิดว่า ทะเบียนสมรสคือโซ่ตรวนทางสังคมใช้จองจำผู้หญิงที่ผู้ชายมอบให้

     หากเมื่อคิดได้ ใจก็บอกว่ากระดาษใบไหนๆ ก็เป็นสิ่งสมมติทั้งสิ้น ตราบใดที่สามารถเลี้ยงตัวเองและลูกได้เป็นอย่างดี มีอิสระเสรีในการดำรงชีวิต ยกเว้นอย่างเดียวคือจดทะเบียนกับชายคนใหม่ตามที่ภูเตศวรสรรพยอก แล้วเราจะทุกข์กับมันทำไม

     “ทุกอย่างอยู่ที่ใจทั้งนั้นไอ้ล่ม ทำใจได้วันนี้ ก็หมดวันนี้ จะหมดหรือไม่หมด อย่าถามข้า ให้ถามตัวเอง”

     นี่คือรับสั่งที่สะเทือนถึงก้นบึ้งของใจอันมืดบอดมายาวนาน

     วางเถิด วางที่ใจ ไยให้บอก

     ความเจ็บยอก เกิดที่ใจ ใช่ใดอื่น

     ดับทุกข์ ดับที่ใจ ให้กล้ำกลืน

     แม้สุดฝืน ก็ต้องดับ ลงกับใจ

     คงมีใครสักคนอยากบอกแม่ล่มว่า ปัญหาชีวิตครอบครัวเป็นปัญหาโลกแตกไม่มีคู่ไหนราบรื่นแท้จริง แม่ล่มทราบดีว่ามันซ้ำซากเกือบทุกบ้าน จะแตกต่างในรายละเอียดเท่านั้น แต่ความอดทนคงไม่พอในกรณีของแม่ล่ม

     หากมีใครสักคนคิดจะแต่งงานคงต้องถามตัวเองเสียก่อนว่า พร้อมหรือยังที่จะเห็นแก่ครอบครัวมากกว่าเพื่อนและสังคมที่ต้องห่างออกไปบ้าง ไม่ใช่มีครอบครัวเป็นเพียงสถานะหนึ่งที่ระบุในใบทะเบียนสมรส แต่พฤติกรรมทางสังคมยังเหมือนเดิม คนที่อยู่กับคุณต้องการเป็นหุ้นส่วนในบริษัทชีวิตร่วมกัน มิใช่เป็นเพียงแม่บ้านสำนักงาน ที่เหมาทำอยู่คนเดียวทุกชนิด ตั้งแต่ชงกาแฟ แก้ปัญหาบริษัท กำจัดขยะ หาทุนการศึกษา เลี้ยงดูเด็ก ห้ามลา ห้ามพักร้อน ห้ามป่วยและพร้อมใช้หนี้ยามบริษัทขาดทุน

     มีสุขร่วมเสพ มีทุกข์ไม่รับรู้ แล้วจะอยู่กันได้อย่างไร

     “คนเรา ถ้าศักดิ์เสมอศักดิ์ และยิ่งศีลเสมอศีลได้ ย่อมอยู่กันได้ยาวนาน ศักดิ์แม้ไม่เสมอศักดิ์ก็พอกล้อมแกล้มอยู่ได้ถ้าปรับตัว แต่ลงศีลไม่เสมอศีลเสียอย่าง มันอยู่กันยาก”

     คำเตือนสติของมหาฤาษี ที่มีให้หญิงผู้ทุกข์ทนคนหนึ่ง กับการขาดความรับผิดชอบของพ่อบ้าน ขี้เหล้า เจ้าชู้ ติดการพนัน ด้วยโทษสมบัติครบถ้วนนี้ ทำให้เธอดั้นด้นมาขอให้เทวดาช่วย ทำให้แม่ล่มหันกลับมามองตัวเองมากขึ้น

     “ไม่ว่าเทวดาหรือมนุษย์อยู่ด้วยหน้าที่ เอ็งทำหน้าที่อันพึงมี พึงกระทำให้ดีที่สุด ผลลัพธ์ที่เกิดจะเป็นเช่นไร ก็วางลงเสีย อย่าแบกไว้ เอ็งทำใจให้เหมือนใบบอนได้เมื่อไหร่ เอ็งก็เบาสบาย ทุกอย่างมีที่มาที่ไป เป็นเหตุเป็นปัจจัยต่อกันทั้งสิ้น ถ้าเอ็งเห็นอดีตได้ จะคิดตกว่าโชคดีแค่ไหนแล้วที่เจอแค่นี้ ถ้าไม่เคยทำกับใครหนักหนาสาหัสมาก่อน ชีวิตเอ็งจะเป็นเช่นนี้หรือ”

     นั่นสินะ ถ้าเป็นลูกพระพุทธเจ้าจริง ต้องเชื่อและยอมรับในกฎแห่งกรรม เวรย่อมระงับด้วยการไม่จองเวร เพราะใจเป็นฟองน้ำจึงซึมซับรับแต่ทุกข์ ไม่ตรึกตรองว่าทุกข์เกิดจากอะไร

     เมื่อปัญหาที่อีกฝ่ายคิดว่าเล็กน้อย ทำให้ขาดการเอาใจใส่ จนบานปลายกลายเป็นเรื่องใหญ่โต พอที่วันหนึ่งแม่ล่มอิ่มตัวกับการขอร้องและร้องขอที่ไม่เคยได้ผล การเลือกที่จะมีชีวิตแบบต่างคนต่างอยู่ จึงเป็นวิธีที่คิดว่านิ่มนวลที่สุดก็มาถึง ตามด้วยการไม่สื่อสารกันเป็นส่วนตัวอีกเลย เรากลายเป็นคนแปลกหน้า ทั้งที่ยังอยู่ร่วมชายคาเดียวกัน นับจากวันนั้นมา

     ณ วันที่ต้องใช้กำลังใจในการตัดสินชะตากรรม แม่ล่มปลุกปลอบตัวเองว่า อยากร้องไห้ ก็ร้องไปเถิด ร้องให้สาแก่ใจ ไม่ต้องอายที่จะร้อง เพราะเราจะร้องไห้ให้กับชีวิตคู่เป็นครั้งสุดท้าย ปาดน้ำตาเงยหน้าสู้กับความจริงที่จะต้องดูแลลูกเพียงลำพัง นับแต่นี้ เราจะเลี้ยงเขาให้ดีที่สุดด้วยหนึ่งสมองกับสองมือบวกใจรักอันบริสุทธิ์ของความเป็นแม่ เราต้องทำให้ได้

     น้ำตาอีกเท่าไร จึงสาใจใครอีกคน

     ทุกข์ท้ออีกกี่หน จึงซาบซึ้งถึงแก่นใจ

     ชีวิตแลกชีวิต จึงล้างผิดฤาไฉน

     เพราะกรรมเคยทำไว้ จำต้องตัดสลัดคืน

     เมื่อตัดสินใจเด็ดขาดว่า จะเดินหน้านำพานาวาชีวิตที่เหลือเพียงแม่ลูกตามลำพังแล้ว จึงต้องทำงานหนักมากขึ้น เงินเดือนข้าราชการเพียงน้อยนิดอย่างไรก็ไม่พอถ้าไม่หางานเสริม แม่ล่มจึงเขียนหนังสือ เรื่องแก๊งขาสั้น ลงนิตยสารโลกวลี ตามคำแนะนำของทมยันตี เป็นการหยิบเรื่องจริงและพฤติกรรมแสบของนักเรียนมาเล่าตามสไตล์แม่ล่ม ใช้ภาษาของวัยรุ่นได้เนียนจนไม่มีใครจับได้ว่าคนเขียนเป็นหญิงเลยล่ะ ไม่เชื่อก็ลองคลิกอ่านฟรีได้ที่คอลัมน์วิถีไทยนะคะ

     พูดอย่างตรงไปตรงมาคือ หาเงินเลี้ยงลูกด้วยการนินทาลูกศิษย์นี่แหละง่ายดี ปรากฏว่าเมื่อรวมเล่มก็ขายดีเป็นเทน้ำเทท่า จะไม่ดีได้อย่างไร ในเมื่อคนเขียนประกาศสรรพคุณ ประชาสัมพันธ์ จนเด็กๆอยากรู้ว่าครูเขียนถึงตัวอย่างไร บางรายคิดไปไกลถึงขนาดเหมาเป็นตัวละครทุกตัว หนังสือถูกเหมาหมดแผง นอกจากซื้อเป็นที่ระลึกแล้วยังซื้อฝากสาวโรงเรียนข้างๆกันอีก นัยว่าอยากประกาศให้เธอรู้ว่า ข้าคือใครในเรื่อง ผลคือครูมีเงินจ่ายค่าเทอมลูกที่เข้ามหาวิทยาลัยพร้อมกันทั้งสองคน สบายไปเลย เด็กนักเรียนในแก๊งขาสั้น เขาจารึกลงหน้าโต๊ะเรียนในเชิงขำๆว่า

     “นักเรียนดี เพราะครูด่า (ก็จริงอยู่ แต่อย่าลืมว่า..) ครูอาจตาย... เพราะด่านักเรียน “ ที่เว้นว่างคือ ให้ท่านเติมคำลงในช่องว่างกันเองตามสบายเลยนะคะ

     แม่ล่มขอยืมมาดัดแปลงใหม่ว่า "นักเรียนดี เพราะครูด่า ครูรวยตาย..เพราะนินทานักเรียน " รู้สึกซาบซึ้งในบุญคุณอันใหญ่หลวงของนักเรียนจริงจริ้ง ขอบอก

     แม่ล่มรอคอยวันที่ลูกจบการศึกษาอย่างใจเยือกเย็นเป็นสุขมากขึ้น เพื่อเติมพลังยามท้อ ยามเงียบเหงาเปล่าดายตามลำพัง บนถนนชีวิตที่ขรุขระ เป็นหลุมเป็นบ่อ สองข้างทางรกร้างว่างเปล่า มีเพียงต้นไม้ใหญ่คือเทพยดาเจ้าที่ให้ร่มเงาไว้พักหลบร้อน ผ่อนหนาว ในคราวคับขันเท่านั้น

     มหาฤาษีเคยปุจฉาว่า

     “ลูกหลานข้ามันเป็นกลุ่มแปลกปลอมในสังคม เป็นชนกลุ่มน้อย ที่คิดอ่านไม่เหมือนชาวบ้าน เอ็งไม่คิดบ้างหรือว่า คู่ครองเอ็งเขาก็ทุกข์ที่มีเอ็งเป็นเมีย”

     อ้าว..!..ซะงั้น

     “เมียคนอื่น ผัวเฮไหนเมียเฮนั่นไม่เคยขาด ผัวกรึ๊บแก้ว เมียกรึ๊บขวด ตามใจผัวทุกอย่าง หึงบ้าง หวงบ้าง พอกระชุ่มกระชวย นี่เอ็งเล่นไม่ไปด้วย แล้วยังแตะต้องเนื้อตัวไม่ได้ ซ้ำถีบตกเตียงซะงั้น บางวันเสือกเห็นเอ็งมีหนวดอีก ใครมันจะอยู่บ้านวะ”

     ระยะนั้นแม่ล่มเริ่มเจ็บป่วย ได้รับการรักษาจากมหาวิษณุและมหาฤาษี มีเหตุการณ์แปลกๆเกิดขึ้นกับตัวเองมากมาย จนยากหาคำมาอธิบาย คนร่วมบ้านยังออกใบประกาศให้เลยว่า “เพี้ยน” ก็คงเก็บไว้เล่าในตอนที่เกี่ยวข้องโดยตรงอีกทีนะคะ

     ปัญหามีมากมาย ที่พึ่งอันประเสริฐคือหันหน้าเข้าห้องพระที่บ้าน สวดมนต์ ปฏิบัติภาวนาอยู่เงียบๆ เคยไปหาที่สงบตามวัดหลายแห่ง แต่ต้องถอยกลับมาห้องพระที่ดูเหมือนสัปปายะกว่าที่วัดหลายเท่านัก เฝ้าดูใจตัวเอง จนตระหนักว่า อะไรๆก็ไม่สำคัญเท่ากับการรักษาใจ ให้คิดดี ทำดี เมื่อทำใจได้ อะไรก็ดีหมด แม่ล่มจึงเข้าใจถ่องแท้ตามที่มหาฤาษีทรงสอนว่า

     “แท้ที่จริงแล้ว เพราะคาดหวัง จึงทุกข์เมื่อผิดหวัง ถ้าไม่คาดหวัง ก็ไม่ทุกข์ เพราะไม่มีใครผิดหวัง”

     ความยึดมั่นถือมั่น ทำให้ต้องแบกภาระหนักหน่วงทางใจไม่มีที่สิ้นสุด ใจที่วางได้ ย่อมว่างที่จะกลับมาพินิจพิจารณาตัวเอง ยอมรับกับความจริงอันปวดร้าวจากผลแห่งวิบากกรรมที่กระทำไว้แล้วแก้ไข จงอยู่กับปัจจุบันให้ดีที่สุด เลิกคร่ำครวญตัดพ้อต่อสิ่งที่ไม่อาจเรียกคืนกลับมาได้อีก และตั้งความหวังได้แต่อย่าวาดหวังไว้กับสิ่งที่ยังมาไม่ถึง

     ท่านอย่านำเรื่องของแม่ล่มมาเป็นบรรทัดฐานหรือเปรียบเทียบกับชีวิตคู่ของตัวเอง ถึงอย่างไรแม่ล่มก็ยังคงเห็นความสำคัญของสถาบันครอบครัว ยังชื่นชมคู่ชีวิตที่รักใคร่กันยืนยาวจนแก่เฒ่า ดูแลซึ่งกันและกันยามเจ็บไข้ เป็นเสาหลัก เป็นร่มโพธิ์ใหญ่ให้ลูกหลานอุ่นใจ คงไม่มีครอบครัวไหนเหมือนหรือต่างกันทุกอย่างเพราะไม่มีใครออกแบบตามใจตัวเองได้ นอกจากเอาใจเขามาใส่ใจเรา เพื่อหาจุดที่ดีที่สุดแล้วเดินไปด้วยกัน อย่างเห็นอกเห็นใจ ความรักจึงไม่ใช่ปัจจัยหลักของชีวิตคู่ แต่ความไว้ใจ ความเคารพ ศรัทธา ตลอดจนคุณธรรมต้องเสมอกันจึงเป็นหลักให้คนสองคนที่ต่างคนต่างมา สามารถอยู่จนตายจากกันอย่างเข้าใจ ปัญหาชีวิตครองเรือน จึงไม่มีใครผิดทั้งหมด ในขณะเดียวกันก็ไม่มีใครถูกทั้งหมดเช่นกัน

     ปัญหาทุกอย่าง จึงมีไว้ให้ใช้สติกับปัญญาแก้ไข จะลุล่วงแคไหนนั้น ขึ้นอยู่กับการยอมรับกับความจริงอย่างสงบว่า “ทุกอย่างเป็นอย่างนี้แหละ มีความแปรปรวน ไม่เที่ยงเป็นธรรมดา” ได้มากน้อยแค่ไหนต่างหาก

     การทำใจ ยอมรับ กับทุกสิ่ง

     ว่าความจริง ย่อมเปลี่ยนไป ไร้กังขา

     ครองสติ พินิจเถิด เกิดปัญญา

     ทุกข์ใดใด ในโลกา ล้วนภาพลวง

     ถึงอย่างไรก็ดี แม่ล่มยังยืนยันความคิดที่ว่า ปัญหาของใครก็แก้ไขด้วยตัวเองเถิด อย่าให้ลำบากถึงเทวดาเลย เพราะเท่าที่สัมผัสมา ไม่ว่าพระองค์ใดจะทรงสอนอย่างไร ด้วยวิธีใดก็ตาม ทรงได้แต่แนะให้คิดแล้วตัดสินใจด้วยตัวเอง ไม่ทรงล่วงกรรมของใคร ด้วยเหตุผลคือ “มีกรรมก็ต้องใช้” ไม่เว้นแม้จะเป็นคนของท่านก็ตาม